2026-01-21 Artykuły

Czy lekarz POZ może skutecznie leczyć alergie? Praktyczne wskazówki dotyczące alergicznego nieżytu nosa i pokrzywki

Alergiczny nieżyt nosa (ANN) i ostra pokrzywka są jednymi z najczęstszych chorób alergicznych obserwowanych w POZ. ANN to IgE-zależne zapalenie błony śluzowej nosa z objawami kichania, świądu, blokady i wodnistej wydzieliny, a jego rozpoznanie opiera się na wywiadzie i badaniu przedmiotowym przy ograniczonym zakresie badań dodatkowych. Ostra pokrzywka charakteryzuje się nagłym wystąpieniem bąbli i świądu, często z obrzękiem naczynioruchowym, i dotyka ok. 20–25% populacji. Leczenie ANN obejmuje doustne leki przeciwhistaminowe II generacji oraz donosowe GKS o udokumentowanej skuteczności. W ostrej pokrzywce podstawą postępowania jest eliminacja czynnika wyzwalającego i regularne stosowanie leków przeciwhistaminowych II generacji zgodnie z wytycznymi, a krótkie kursy doustnych GKS są zarezerwowane wyłącznie dla ciężkich przypadków. Większość pacjentów z ANN i ostrą pokrzywką może być skutecznie leczona w POZ, co ogranicza konieczność wykonywania zbędnych badań i kierowania do specjalistów.

Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie praktycznych wskazówek dla lekarzy POZ dotyczących rozpoznawania i leczenia ANN oraz ostrej pokrzywki, opartych na aktualnych wytycznych międzynarodowych i polskich.

  Czytaj pełny tekst

Autor: lek. Wiktor Wyszyński

Udostępnij:

Data publikacji: 2026-01-21

Źródło: "Lek w Polsce" nr 12/2025

Słowa kluczowe: alergiczny nieżyt nosa, ostra pokrzywka, podstawowa opieka zdrowotna, leki przeciwhistaminowe II generacji, glikokortykosteroidy donosowe

DOI: 10.57591/Lek.202512.01

1. Bousquet J, Anto JM, Bachert C, et al. Allergic rhinitis. Nat Rev Dis Primers. 2020;6(1):95.
2. Bousquet J, Schünemann HJ, Togias A, et al. Next-generation Allergic Rhinitis and Its Impact on Asthma (ARIA) guidelines for allergic rhinitis based on Grading of Recommendations Assessment, Development and Evaluation (GRADE) and real-world evidence. J Allergy Clin Immunol. 2020;145(1):70-80.
3. Klimek L, Bergmann K-C, Biedermann T, et al. ARIA guideline 2019: treatment of allergic rhinitis in the German health system. Allergol Select. 2019;3:22-50.
4. Grzegorzewski D, Pawliczak R. Leczenie alergicznego nieżytu nosa – między zaleceniami a praktyką. Alergologia Polska – Polish Journal of Allergology. 2023;10(4):295-300.
5. Arcimowicz M, i wsp. Allergic rhinitis – effective treatment according to the latest guidelines. Otolaryngology Poland. 2022;76(1): artykuł przeglądowy.
6. Samoliński B, Raciborski F, Lipiec A, i wsp. Epidemiologia Chorób Alergicznych w Polsce (ECAP). Alergologia Polska. 2014;10:18-24 (raport).
7. Krzych-Fałta E, Furmańczyk K, Wojas O, et al. The frequency of use of OTC drugs by subjects with diagnosed allergic rhinitis in the light of the ECAP (Epidemiology of Allergic Diseases in Poland) project. Alergologia Polska – Polish Journal of Allergology. 2018;5(3):168-174.
8. Bauchau V, Durham SR. Prevalence and rate of diagnosis of allergic rhinitis in Europe. Eur Respir J. 2004;24(5):758-764.
9. Daley-Yates PT. Intranasal corticosteroids: topical potency, systemic activity and therapeutic index. Clin Drug Investig. 2021;41(9):809-826.
10. Soe KK, Than N, Lynn ZN, et al. Comparative efficacy and acceptability of licensed dose intranasal corticosteroids for moderate-to-severe allergic rhinitis: a systematic review and network meta-analysis. Front Pharmacol. 2023;14:1184552.
11. Fowler J, Katelaris CH. Using intranasal corticosteroids. CMAJ. 2021;193(2):E47-E.
12. Simons FER, Simons KJ. H1 antihistamines: current status and future directions. World Allergy Organ J. 2008;1(9):145-155.
13. Church MK, Maurer M, Simons FER, et al. Risk of first-generation H1-antihistamines: a GA²LEN position paper. Allergy. 2010;65(4):459-466.
14. Feleszko W, i wsp. Navigating allergies safely: tailored solutions in special populations. Paediatrics & Family Medicine. 2024;1:1-9.
15. Zuberbier T, Abdul Latiff AH, Abuzakouk M, et al. The international EAACI/ GA²LEN/EuroGuiDerm/APAAACI guideline for the definition, classification, diagnosis, and management of urticaria. Allergy. 2022;77(3):734-766.
16. Nowicki RJ, Kruszewski J, Śpiewak R, i wsp. Pokrzywka. Interdyscyplinarne rekomendacje diagnostyczno-terapeutyczne Polskiego Towarzystwa Dermatologicznego (PTD) i Polskiego Towarzystwa Alergologicznego (PTA). Alergologia Polska – Polish Journal of Allergology. 2020;7(1):33-46.
17. Makris M, Maurer M, Zuberbier T. Editorial: The complexity of urticaria. Front Allergy. 2023;4:1042740.
18. Schaefer P. Acute and chronic urticaria: evaluation and treatment. Am Fam Physician. 2017;95(11):717-724.
19. Ben-Shoshan M, Harrington DW, Soller L, et al. Urticaria. Allergy Asthma Clin Immunol. 2024;20(1): artykuł przeglądowy.
20. Ryan D, Gerth van Wijk R, Elliott T, et al. The suggested management pathway for urticaria in primary care. Clin Transl Allergy. 2022;12(10):e12184.
21. J.M. Klossek, I. Annesi-Maesano, C. Pribil, A. Didier; The Burden Associated with Ocular Symptoms in Allergic Rhinitis. Int Arch Allergy Immunol 1 June 2012;158(4): 411-417.
22. London NR Jr, Reh DD. Differential Diagnosis of Chronic Rhinosinusitis with Nasal Polyps. Adv Otorhinolaryngol.2016;79:1-12.doi:10.1159/000444957.
23. Rapiejko P, Jurkiewicz D, Pietruszewska W, Zielnik-Jurkiewicz B, Woroń J, Lipiec A. Strategia leczenia ANN w obliczu zagrożeń współczesnego świata. Otolaryngol Pol. (2018);72(2):1-12.
24. Lirra, roztwór doustny/leki przeciwhistaminowe drugiej generacji. Charakterystyka Produktu Leczniczego. Warszawa: Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych; 2023.
25. Ryaltris, nasal spray. Summary of Product Characteristics. Amsterdam: European Medicines Agency; 2023.
26. Mometasone Furoate Sandoz, nasal spray. Charakterystyka Produktu Leczniczego. Warszawa: Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych; 2022.
POWRÓT
...
Info
Najczęściej czytane
Redaktor poleca
GP

Na skróty

Informacje

Copyright © Medyk sp. z o.o